Nergens is de verbinding met God zo voelbaar als boven op een berg

ill860
Webredactie  | Plaatsingsdatum: 8 november 2021 

Na zes uur klimmen richting het kruis boven op de berg Sainte Victoire lijkt het alsof hemel en aarde elkaar raken. “Even verdwijnen dagelijkse beslommeringen en voel je het contact met het hogere”.

Op weg naar de Zuid-Franse stad Aix-en-Provence zie je van verre al het silhouet van de hoekige berg Sainte Victoire. Het enorme kalkmassiek strekt zich uit over een lengte van achttien kilometer en heeft iets magisch en majestueus als de zon erop schijnt. De berg is hét symbool van de regio en heeft een speciale plaats in het hart van de inwoners, de Aixois. De schilder Paul Cézanne (1839-1906) kon er geen genoeg van krijgen en schilderde de berg ruim tachtig keer, wat de Sainte Vicoire wereldwijde bekendheid gaf in zijn grootsheid en schoonheid.

Over de naam van de berg gaan verschillende legendes rond. Eén daarvan is dat de Romeinse generaal Gaïus Marius de ‘barbaren’ versloeg aan de voet van de berg. Ter ere van zijn overwinning werd de berg Victoire genoemd,  later veranderd in Sainte Victoire.

Dinosauruseieren
De berg is populair onder wandelaars, natuurliefhebbers en bergbeklimmers vanwege zijn prachtige natuur en de wonderschone vergezichten: bij helder weer zie je de Middellandse Zee, de Mont Ventoux en de Alpen liggen. Ieder jaar zijn er zo’n 700.000 wandelaars die de wandelpaden bewandelen. Daarnaast is de omgeving een van de mooiste geologische vindplaatsen van fossielen, waaronder dinosauruseieren. Alle reden om dit massief te beklimmen. Bezoek van mijn familie vormde dé gelegenheid om samen richting Sainte Victoire te rijden en een gezamenlijke klim te maken naar het Croix de Provence, het kruis dat zich boven op de berg bevindt. Onderweg komen we een vader met een dochtertje van negen jaar tegen. Zij hadden de klim voltooid en waren op de terugweg. Het gaf ons goede moed: als het een kind van negen lukt, dan moet het ons ook lukken.

En wie denkt de berg wel ‘even’ te kunnen beklimmen, vergist zich. Het is door de stijgingen en dalingen een pittige tocht van zo’n zes uur. De klim begint eenvoudig en mooi. Het Lac du Bimont is met het groenblauwe water een schitterende binnenkomst. Na het passeren van dit meer een van de onverharde wandelpaden richting van het ‘Kruis van de Provence’. Al lopende houd je het kruis in het vizier. Het laatste stuk is stijl. Het kruis motiveert om door te gaan, maar tegelijkertijd frustreert het, omdat het voor je gevoel niet dichterbij komt. Dalende wandelaars spreken ons goede moed in. Nog een uur, nog een half uur, nog tien minuten. Maar die uren en minuten lijken eindeloos te zijn. Het is afzien.

Soms wil je opgeven. Maar het fenomenale uitzicht geeft energie om door te gaan, om te behalen wat zovelen voor ons gedaan hebben. Een boven komen we eerst een klein klooster tegen, waarvandaan het nog een korte, maar zeer steile laatste klim is naar de Croix de Provence. We spreken elkaar moed in. En dan voelen we ons alle vier de koning te rijk: we hebben het kruis bereikt, op 946 meter hoogte. Een bijna hemels gevoel vult ons. Nergens is de verbinding met God meer voelbaar. Het kruis heeft ons op onze bestemming gebracht.





Om de hemel te danken
Sinds de dertiende eeuw worden al kruisen bergen opgesleept, voornamelijk als grensbepaling. Pas in de negentiende eeuw worden bijna alle bergtoppen voorzien van een eenvoudig houten kruis. Bergwandelen en bergbeklimmen kwamen toen in trek als vrijetijdsbesteding. Het als eerste plaatsen van een kruis gold als een hele prestatie. Het kruis op de Sainte Victoire dateert uit 1875 en werd gebouwd op initiatief van de pastoor van Rousset, om de hemel te danken voor de bescherming van de Provence tegen de Frans-Pruisische oorlog. Na de tweede wereldoorlog werden veel nieuwe bergkruisen geplaatst, ter nagedachtenis aan gestorven soldaten of ter viering van hen die veilig uit de oorlog waren teruggekomen.

Kerken stimuleerden het plaatsen van het kruis op de top, omdat je daar het dichts bij de hemel was. Tegenwoordig hebben al die kruisen voor sommige mensen nog een religieuze betekenis, voor anderen geven ze simpelweg de top van de berg aan. Voor mij heeft een kruis op een berg iets tijdloos. Je staat stil bij wat je hebt en niet (meer) hebt en bent dankbaar voor wat op dat moment ‘is’.

Pelgrimspsalm
Een berg is niet zomaar een plek, hij gaat letterlijk uit boven het boven het gewone bestaan. In kleinheid kun je voelen wat de Schepper in al Zijn grootsheid heeft geschapen. Alsof hemel en aarde elkaar raken. Even lijken dagelijkse beslommeringen te verdwijnen, en voel je het contact met het hogere. In Bijbelse verhalen is de berg de plek waar God en mens elkaar ontmoeten. ‘Ik sla mijn ogen op naar de bergen, vanwaar komt mijn hulp? Mijn hulp is van de Heere, die hemel en aarde gemaakt heeft’! (Pelgrimspsalm 121:1). Eenmaal terug op de ‘begane grond’ zien we achter ons, hoog op de top, het bereikte kruis. Terugkijkend is het ongelooflijk dat we een paar uur eerder nog daarboven stonden. Fysiek en mentaal zijn we uitgeput, alle vier hebben we onze grenzen verlegd. Het doet onze gezichten stralen en met een voldoen gevoel stappen we weer in de auto.



Het bestijgen van deze berg heeft ons een betekenisvolle bergbeklimoverwinning gegeven, waarbij het kruis ons aanmoedigde om door te gaan. Het gaf ons richting en voldoening. Het was een onvergetelijke ervaring, die houvast geeft om weer het dagelijkse leven in te stappen.

Harriëtte Smit is jeugdwerker aan de Eglise Réformée Evangélique.   
 

Reageer op dit artikel