Onder de vijgenboom oefen je de vrede

ill860
Webredactie  | Plaatsingsdatum: 26 oktober 2018 

Nu de kinderen weer naar school zijn en het werkritme weer is hervat, genieten de Fransen extra van de herfstperiode – met vaak nog zonovergoten dagen en diverse najaarsfeesten. Het is het seizoen van de saveurs, de smaken.
 
Frankrijk houdt van eten, vooral in het zuidwesten van het land. Het feest van de appel, de walnoot, de kastanje, ieder weekend is er wel wat te vieren. In het eerste weekend van oktober is de gemeente Le Mas d’Azil in de ban van het vijgenfeest, het Fête de la figue, dit jaar voor de achttiende keer gevierd. Op het programma: een culinaire markt met verse vijgen, producten op basis van vijgen, bereiding van jam, traditionele zang en dans, straattheater en meer. In dat weekend gaan de Fransen even terug in de tijd, naar de achttiende eeuw toen het dorp het centrum van de vijgen was: de vijgen van Le Mas d’Azil werden tot op de markten in Toulouse verkocht. In 2003 is opnieuw een vijgenboomgaard aangelegd om de vijgenteelt weer leven in te blazen. En in de meeste tuinen van het dorp groeit wel een vijgenboom.
 
Lekker zoet en voedzaam
De vijg behoort samen met de druif en de olijf tot de oudste gecultiveerde vruchten die de mensen van voedsel voorzagen. Vijgen zijn namelijk eenvoudig te drogen en zo nog lang na de oogst bruikbaar als voedsel. Bovendien zijn ze lekker zoet en zeer voedzaam. De eerste sporen van gecultiveerde vijgen gaan terug tot 4000 voor Christus. Vermoedelijk werden ze voor het eerst gekweekt in zuidelijk Arabië, waar de vijg ook nu nog van nature voorkomt. De Grieken beschouwden de vijg als een basisvoedsel en de Romeinen teelden vijgen op georganiseerde basis. Vanuit het Middellandse Zeegebied vond de vrucht zijn weg langs de Atlantische kust en kwam zo in Afrika en Zuid-Frankrijk terecht.
 
Veel soorten
Er bestaan vele rassen en daarmee vele soorten vijgen: paarse, groene, bruine, met helderroze binnenkant of meer groenig vruchtvlees. Volgens een ambachtsvrouw zegt de kleur weinig over de rijpheid van de vrucht, beter kun je afgaan op hoe de vijg aanvoelt in je hand.


Zodra je het dorp binnenloopt komt de zoete geur van gekookte vijgen je al tegemoet. In grote koperen ketels kun je het ‘kookproces’ van vijg naar vijgensap en gekonfijte vijgen volgen. In prachtige traditionele kleding wordt gezongen, muziek gemaakt en gedanst. Het zorgt voor veel gezelligheid en je waant je even in historische sferen. Zo’n 10.000 mensen komen van heinde en verre om dit jaarlijkse feestweekend mee te maken. Het is het weerzien met oude bekenden en familie, maar belangrijker is misschien nog wel het samen genieten van de vijgen, die zowel in zoete als hartige lekkernijen zijn verwerkt. Onder de oude platanen zittend met vrienden, een goed glas wijn heffend en een heerlijk vijgengerecht etend is bijna paradijselijk.
Eten is voor Fransen een sociale bezigheid waar ze de tijd voor nemen. In Frankrijk eet je niet uit noodzaak, maar om te genieten, om familiebanden te onderhouden, om vriendschappen in stand te houden.
 
Centraal in de preek
Het was mooi te horen hoe in de lokale protestantse gemeente de vijg centraal stond in de preek. Het ging over Nathaniël die onder de vijgenboom zat. Met zijn laag neerhangende takken kun je er ongestoord en ongezien zitten, een plek van vrede. Nathaniël hield zijn verwachting levend, hij had gebeden om de komst van de Messias. En toen werd hij geroepen om de Messias te zien en te ontmoeten.
Het is goed om een vijgenboom te hebben, een plek van rust, een plek van overdenking en gebed. Het is een mooie uitdaging voor de bewoners van Le Mas d’Azil, bij wie bijna allemaal een vijgenboom in hun tuin groeit. Naast te genieten van de heerlijke vrucht, kunnen ze de boom gebruiken als een plek van overdenking en gebed: een plek waar je de vrede kunt oefenen.
 
Harriëtte Smit is landelijk jeugdwerkadviseur bij Unepref en woont in Aix-en-Provence

Reageer op dit artikel