Lees meer » Jaarthema
2016-2017

Theologische training

ill860
Rik en Caroline Mager | Plaatsingsdatum: 19 augustus 2017 | Rwanda

Wat is het verschil tussen het verhaal van David en Goliath in het Bijbelboek 1 Samuël 17 en de wijze woorden in het Bijbelboek Prediker 5? Een groepje voorgangers dat tijdens een training bij elkaar zat om er met elkaar over te discusiëren had er nog een flinke dobber aan. De conclusie? Het eerste Bijbelgedeelte heeft veel woorden en het tweede gedeelte weinig. Het eerste gaat over de kracht van het geloof en het tweede over de macht van God. Maar of er verder ook een verschil is? Het was duidelijk dat de voorgangers niet wisten wat een genre is. Een spannend verhaal uit de geschiedenis van Israël zoals in 1 Samuël 17 is van een ander soort dan een wijsheidstekst uit Prediker. Dat is belangrijk om te weten bij het voorbereiden van een preek over een tekst. De spreker die geen rekening houdt met het genre van een Bijbeltekst loopt het grote gevaar vooral met eigen ideeën in de preek te komen.
 

In de diocese van Cyangugu zijn 30 voorgangers, 100 ‘lay leaders’ (of catecheten; mensen die wel voorgaan in de dienst, maar geen officiele status als pastor hebben) en 30 kerkplanters. Maar de meesten van hen hebben nauwelijks een opleiding afgerond. Het valt ons op dat voorgangers soms bij het voorlezen van een Bijbelgedeelte lezen alsof ze nog moeten leren lezen: het gaat van woord naar woord. En er zijn voorgangers die eerst het register voorin de Bijbel moeten raadplegen om te kunnen vinden waar een Bijbelboek zich bevindt. Kortom: training van voorgangers is geen overbodige luxe.
 
De taak van Rik is de komende jaren om theologisch training van voorgangers in de diocese vorm te geven. Rik is verantwoordelijk voor de inhoud en afstemming van alle trainingen voor de kerkleiders. Nu zijn er incidenteel trainingen. Soms komen de mensen bij elkaar in Kamembe, soms komen de kerkleiders in een kleine samenstelling bijeen op een andere plek. Vanaf het voorjaar gaat officieel de ‘Theologische School voor Evangelisatie en Discipelschap’ van start. Dat is een soort Bijbelschool voor alle voorgangers, lay leaders en kerkplanters in de diocese van Cyangugu.
 
Voordat de opleiding start zal in het najaar eerst het gebouw verbeterd moeten worden. Het huidige kerkgebouw is te klein voor de gemeente dus ernaast wordt een nieuwe kerk gebouwd. Het oude kerkgebouw wordt straks het nieuwe trainingscentrum. Maar er zijn nog geen tafels, geen bibliotheek, geen lokalen, geen bedden en geen keuken. De studenten kunnen nu nog niet voor langere tijd ontvangen worden. Vanaf november is het gebouw als het goed is beschikbaar en wordt alles verbouwd.
 
Inmiddels is duidelijk hoe de theologische opleiding er in hoofdlijnen uit gaat zien. Een klas bestaat uit een groep van 30 studenten. De opleiding kent drie niveaus’s (basic, intermediate en advanced). Elk niveau duurt 2 jaar, dus alle nieuws doorlopen duurt 6 jaar. Iemand die in de opleiding komt heeft al een gemeente. Elk jaar komt hij 3 keer 2 weken naar Kamembe voor een training. Voor het eerste niveau (basic level) komt de voorganger dus 6 keer naar Kamembe en verblijft daar in totaal 12 weken.
 
Het eerste niveau is heel praktisch. Het gaat om kennis van de Bijbel. Wat zijn de achtergronden van het Oude en Nieuwe Testament? Wat staat er in hoofdlijnen in de Bijbel. Verder veel praktische vaardigheden. Hoe geef je leiding aan de gemeente? Hoe leg je het evangelie zo goed mogelijk uit aan de mensen? Hoe zorg ervoor dat je financieel gezond draait als gemeente en niet opeens halverwege het seizoen geen geld meer hebt? De voorganger krijgt nu vaak betaald in de vorm van melk, gedroogde bonen, bananen en ander voedsel uit eigen tuin. In de opleiding is een cursus ‘landbouw’, zodat de voorganger en zijn gezin geen honger hoeven te leiden. Het belangrijkste is misschien wel het onderdeel ‘discipelschap’. Een voorganger die leiding geeft aan christenen moet zelf het goede voorbeeld geven. Je moet betrouwbaar en eerlijk zijn; een goede voorganger wil niet de baas spelen maar is dienstbaar.
 
Het tweede niveau (intermediate level) is historisch. Het gaat om kennis van de kerkgeschiedenis. Vooral de achtergrond van de Anglicaanse Kerk komt uiteraard veel aan bod. De student krijgt ook veel informatie over andere godsdiensten. Vooral de Islam is op het Afrikaanse continent nogal in opkomst. Wat is het verschil tussen de koran en de Bijbel en waarin verschilt het evangelie van Jezus Christus van de leer van de profeet Mohammed? Er is in dit niveau ook aandacht voor communicatieve vaardigheden. De voorgangers leren hoe ze een pastoraal gesprek met moeten voeren, maar ook hoe je een conflict tussen mensen kunt oplossen. Net als in Nederland is die vaardigheid voor dominees in Rwanda soms ook geen overbodige luxe.
 
Tot slot er is het derde niveau (advanced level). Er is aandacht voor ingewikkelde Bijbelse thema’s zoals oorlog en geweld, de positie van de vrouw, de plaats van de Joden en Israël in Gods heilsplan, armoede en racisme. Er is aandacht voor allerlei opvattingen in de wereldkerk en de voorganger krijgt nog meer les in praktische vaardigheden. Hoe kun je als gemeente meer inkomen genereren? hoe kun je leiding geven aan anderen?
 
Jullie vragen je misschien af: gaat Rik dat allemaal in zijn eentje onderwijzen? Vooral voor landbouw is het maar de vraag of het effect dan gewenst is... Maar geen zorg. Het is de bedoeling dat er een pool van Rwandese docenten ontwikkeld wordt die de lessen gaan verzorgen. In het begin zal Rik veel theologische onderdelen voor zijn rekening nemen, maar naar verloop van tijd zal hij de docenten gaan coachen.
 
Het is ook goed om te bedenken dat veel voorgangers in de Cyangugu diocese in grote armoede leven. Een voorganger is in Rwanda een gerespecteerd persoon, maar er wordt ook veel van hem verwacht. Mensen doen een groot beroep op de voorganger en zijn gezin die dat uiteraard moeilijk kunnen weigeren. Maar zelf hebben ze ook niet veel. Wij zijn in ‘pastorieën’ geweest waar soms alleen een houten bankje zonder rugleuning in staat. De mensen moeten improviseren en zich erg behelpen. Toch is het heel bijzonder om te zien dat de voorganger en oudsten hun werk in de gemeente met veel liefde voor God doen. Er mag theologisch soms wel eens iets scheef gaan, waarbij Rik mag helpen om dat recht te trekken, maar God bouwt zijn kerk, ook in Rwanda.

Reageer op dit artikel