Weblog

Aad & Dineke van der Maas

Als ik door mijn dood anderen kan redden....

ill860

Afgelopen zondag was ik uitgenodigd om te preken in een kerk in Noord-Albanië. Ruim een uur rijden vanaf Tirana. De voorganger was zelf verhinderd en had mij daarom gevraagd of ik de preek voor haar kon waarnemen. Vlak voor de dienst sprak ik nog kort met één van de leidinggevenden. Hij vertelde me hoe God de gemeente de afgelopen jaren had bemoedigd, nadat hun dominee op klaarlichte dag vermoord was. O ja….., dacht ik. Daar had ik iets over gehoord: Een jonge dominee, die vermoord was vanwege bloedwraak. En zijn vrouw had daarna de leiding overgenomen.

Intussen was het tijd om de kerkdienst te beginnen. We zongen een aantal liederen. Een kort gebed en daarna preekte ik uit Lukas 19. Over hoe het leven van Zacheüs totaal was veranderd, nadat hij Jezus ontmoet had. Hij was van een misdadiger een “weldoener” geworden. Terwijl ik zo stond te preken, dacht ik bij mezelf: Eh,…. zou dit wel overkomen, hier bij deze mensen, die zo direct te maken hebben gehad met de vreselijke gevolgen van criminaliteit? Dat ik zeg: “Er is voor iedereen een nieuwe kans, wat je ook hebt meegemaakt, of hebt gedaan?” Ik besloot maar gewoon door te gaan.  Er werd gelukkig wel aandachtig geluisterd!

Na de dienst werd ik uitgenodigd om koffie te drinken. We spraken over “koetjes en kalfjes”, over de corrupte politiek en de rol van kerken en christenen in de maatschappij. Men bedankte mij voor de mooie preek en ik reed daarna terug naar huis. “Thuis toch even opzoeken of er op internet méér staat over wat er toen precies is gebeurd”, dacht ik bij mezelf. Nou, dat was niet moeilijk. Het verhaal is uitvoerig beschreven in allerlei krantenartikelen.

Zeven kogels hadden een eind gemaakt aan het leven van de jonge voorganger. De moordenaar (een jongen van 21) had daarmee wraak genomen op de dood van zijn familielid, vijf jaar daarvoor. In Noord-Albanië geldt namelijk de code van de “Kanun”, een eeuwenoude wet. Het leven wordt gezien als heilig. Als dat wordt afgenomen, kan dit nooit worden vergeven, behalve als er opnieuw een leven van de tegenpartij (alle mannen uit die familie) wordt afgenomen. Tijdens het communisme had de dictator Hoxha deze traditie weten te onderdrukken. Maar vanaf de jaren ’90 laaide het weer in alle hevigheid op en zijn er inmiddels duizenden slachtoffers gevallen.

De enige manier om jezelf tegen de dreiging van bloedwraak te beschermen, is door je op te sluiten in je eigen huis. Ook de voorganger had dat gedaan. Hij had dat 4 jaar volgehouden, maar uiteindelijk had hij besloten dat hij een taak had voor zijn kerk. Een paar weken voor zijn dood had hij nog gezegd: “Het heeft geen zin dat ik alleen maar leef als een gevangene in mijn eigen huis. Ik ben de enige in mijn familie, die bereid is om te sterven. Als dit de andere mannen van mijn familie kan redden, dan moet het maar zo zijn..!”   

En zo was het gegaan. Anderhalf jaar had hij zijn kerk nog mogen dienen. Tot die vreselijke dag van de afrekening. De politie en de media kwamen snel naar de plaats van delict. Een journalist vroeg aan de weduwe naar haar reactie. “Ik vergeef hem”, had ze gezegd. De impact van de moord op de familie en de kerk was groot. Verdriet, pijn, verwarring. Maar de dood van de voorganger zorgde er tegelijkertijd ook voor dat er vrijheid kwam voor de andere 24 mannen van de familie, die al die jaren met angst hadden moeten leven. Ze waren niet langer gevangenen in hun eigen huis. De prijs was betaald en de vloek op de familie was hiermee weggenomen……

Ik hoop dat de mensen in deze gemeente iets aan mijn preek gehad hebben. Zelf heb ik in ieder geval veel geleerd van wat er in deze gemeente is gebeurd.  


Na de moord op de voorganger organiseerde de Evangelische Alliantie van Albanië (VUSH) een mars om aandacht te vragen voor de problemen rondom bloedwraak.

Reageer op dit artikel

Geen Facebook? Reageer dan hier.

Uitgezonden door

Wij worden uitgezonden door de GZB, een zendingsorganisatie binnen de Protestantse Kerk in Nederland. De roeping van de GZB is om wereldwijd mensen te bereiken met het Evangelie, zodat zij God leren kennen en groeien in geloof. Meer info vind je op de website van de GZB.

Blijf op de hoogte

Ik meld mij aan voor:

Wij gaan zorgvuldig om met uw gegevens. Lees hier meer over de privacy policy van de GZB.